بی تردید همه کسانی که در مدارس ابتدایی، متوسطه و یا دانشگاهها به تحصیل اشتغال داشته اند و یا در امتحانات استخدامی شرکت کرده اند، تا اندازه ای با آزمونهای روانی و آموزشی آشنایی دارند. دانش آموزان در نخستین ماههای ورود به دبستان با امتحان و آزمون روبرو می شوند. نگرش دانش آموز نسبت به امتحان و آزمون و عملکرد وی در آزمونها، زندگی تحصیلی و شغلی او را تحت تأثیر قرار می دهد. آزمونها در تصمیم گیری فرد برای انتخاب رشته تحصیلی و شغلی و یا در تصمیم گیری کسانی که در تعیین امکانات تحصیلی و شغلی وی مؤثرند، مانند معلمان و کارفرمایان، نقش اساسی دارند. امروزه آزمونها در زندگی مردم کشورهای مختلف نقش عمده ای را ایفا می کنند. هرگاه برای تصمیم گیری درباره آینده شغلی یا تحصیلی افراد و یا کمک به آنان برای اتخاذ تصمیم درباره رشته های تحصیلی و یا شغلی اطلاعاتی لازم باشد، آزمونها مورد استفاده قرار می گیرند.
آزمونها به گونه گسترده ای در مدارس، مراکز روان درمانی، صنعت، ارتش و سازمانهای دولتی به منظور مشاوره، شناخت مسایل روانی، انتخاب، راهنمایی و تعیین شغل به کار بسته می شوند.
آزمونهای روانی و تربیتی عمدتاً برای ارزشیابی تفاوتهای فردی در فرایند تصمیم گیری به کار می روند. آزمونها، تفاوتهای فردی افراد را از نظر استعدادها و خصایص شخصیتی اندازه گیری می کنند. در کاربرد آزمونها این فرضیه پذیرفته شده است که تفاوت عملکرد افراد در آزمونها را می توان به تفاوتهای واقعی آنان در استعدادها و خصایص شخصیتی شان نسبت داد.